• Utku Yılmaz

Gıda Kabuklarını Değerlendirin

Mutfaktaki çöp kovamızı kaldırıyoruz. Hadi bakalım.

Mutfaktaki tek kullanımları hayatımızdan çıkarmıştık. Yazıya buradan ulaşabilirsiniz. Akabinde kendi gıdamızı ve yemeğimizi yapmaya başladık. Ona da buradan ulaşabilirsiniz. Şimdi sıra geldi gıda kabuklarına. Organik atıklar, çöpümüzün yaklaşık % 55ini oluşturuyor. Organik atık kurtulmamız gereken bir atık değil. Aksine mutfağımıza tutmamız gereken bir atık. Ancak çöpte değil. Yani, organik atık için yapılacak en iyi şey onları yemek (: 

Peki nasıl yiyeceğiz?

Mutfağımızda hangi organik atıklar var? Meyveler, sebzeler, kuru yemişler, yumurtalar. 

Neden kabuklardan kurtulmaya çalışıyoruz? Mesela tarım zehirlerinde kurtulmak için. Peki kurtulmamız gereken kabuk mu, zehir mi? Benim için zehir. Zehirsiz gıda alarak kabuktan kurtulmayı sıfırlayabiliriz. Zaten tarım zehri kalıntısı, sirkeli ve karbonatlı su ile temizlenmiyor. Hatta sirke, asitli yapısı ile tarım zehrinin aktive olmasına neden oluyor. 

Başka bir neden de meyve ve sebzenin kabuğunun kalın olması. Meyve ve sebzelerin kabuklarının kalın olmasının en önemli nedeni ise taze olmaması. Mevsiminde gıda tüketerek kalın ve lezzetsiz kabuktan da kurtulabilirsiniz. 

Tarım zehri kullanılmadan yapılan mevsiminde tarım ürününü mutfağınıza alarak ilk adımı atabilirsiniz. 

Peki tarım zehirsiz gıda aldık, kabukları nasıl değerlendireceğiz?

  • Çorba yaparak

Tencereye mercimek, patates, havuç, soğan, bilumum sebzeyi koyarken, bu sebzelerin kumunu temizleyecek kadar fırçalayarak kabuklarıyla haşlayabilirsiniz. Çorba haline getirmek için blenderden geçirdiğimiz için kabukları da kıyılıyor. Böylece hem kabuğunda besin değerlerini de alıyoruz, hem gıda israf etmiyoruz, hem de organik atığı azaltıyoruz. Hatta çorbaya koyacağımız limonu dahi kabuğuyla atıp blenderden geçirebilirsiniz. 

Fırınlama, kızartma gibi yöntemlerde de meyve ve sebzelerin kabuğunu soymanıza gerek kalmaz. 

  • Smoothie yaparak

Tıpkı çorba yapıyor gibi, smoothie yaparak da kabukları tüketebilirsiniz. Mesela salatalık, elma, armut gibi ince kabuklu meyveleri doğrudan blenderden geçirin.

  • Köfte yaparak

Bir başka kolay çare de köfte yapmak. Bilhassa ince kabuklu meyve ve sebzeleri kabuklarını soymadan rendeleyip köfte yapabilirsiniz. Peki hangileri? Havuç, kabak, patates, patlıcan.

  • Cips yaparak

Bazı meyve ve sebzeler cinsi gereği daha kalın ya da sert oluyor.  Bu durumlarda ince ince kesip baharatlayıp fırına atıp sebze cipsi yapabilirsiniz. Yanına da dipsos yapın. Çıtır çıtır yiyin.

  • Un / toz yaparak

Kurtulmak istediğimiz başka bir kabuk da yumurta kabuğu. Halbuki yumurta kabuğu yüksek kalsiyum içerdiği için onu yiyebilirsiniz. Ekolojik bir yumurta tüketerek bu maddeye başlayabilirsiniz. Yumurtanın kabuğunu iyi temizleyerek, güneşte veya fırında kuruttuktan sonra un haline getirebilir ve yemeklerinize ekleyebilirsiniz. 

Yumurta kabuklarını yemek yerine yapılacak başka bir yöntem de karbonat yerine kullanmak. Kurutulmuş ve un haline gelmiş yumurta kabuğunu, tıkanan lavabonuza dökün, üzerine bir sirke, önce sıcak sonra soğuk su. Bu kadar.

Nar, portakal, greyfurt, mandalina gibi meyvelerin kabuklarını kurutup blenderden geçirip toz halinde saklayabilirsiniz. Nar kabuğu tozu bir süper besin. Süper besinleri uzaklarda aramayın.

Toz halindeki meyve ve sebzeyi kek, muffin, makarna, ekmek, çorba gibi çok gıdaya ekleyebilirsiniz. 

  • Yanıcı madde olarak kullanarak

Kuru yemiş kabukları da diğer meyve ve sebzeler gibi kıymetli organik atıklar. Besin değerleri olduğu gibi, iyi bir yanıcı özelliğe sahip, mangal, şömine gibi yerlerde yakabilirsiniz. 

  • Sirke ve temizleyici yaparak

Meyve kabuklarını değerlendirmenin iyi başka bir yolu da sirke yapmak. Sirke yapmak için temiz bir kavanoz, sirke anası ya da sirke ve suya ihtiyacınız var o kadar. Limon, portakal, elma çok iyi sirke oluyor. Daha önce pekmezli temizleyici tarifini burada vermiştim. 

  • Turşu yaparak

Karpuz, kabak, kavun gibi kalın kabuklu meyveleri turşu olarak değerlendirebilirsiniz. Tahmin ettiğinizden daha lezzetli oluyorlar. 

  • Çay yaparak

Özellikle aromatik meyveleri kurutup çay olarak içmeyi deneyebilirsiniz. Sadece kabukları kullanmak istemiyorsanız, bitki çaylarının içine atabilirsiniz. Limon, portakal, mandalina gibi aromatik ve şekerli meyve kabukları güzel bir tat da veriyor. 

  • Reçel yaparak

Limon, portakal gibi güzel kokulu, şekeri yüksek meyvelerin kabuklarından reçel yaparak israfı önlediğiniz gibi, içinde ne olduğunu bildiğiniz gıdalar da tüketebilirsiniz. 

  • Kumaş boyamada kullanarak

Gıda atığından kumaş boyama, yeni eğlencem. Doğa renk renk. Doğaya uzanın.  Bir çırpıda ve yazıyı yazarken bulunduğum mevsim nedeniyle aklıma gelen bazı kabukları  ve yöntemleri yazdım. Aslında çok basit. Atmayın, kullanın. Sevgiler, Utku @kentteekolojikhayat

facebook.png
linkedin.png
eposta.png
instagram.png
youtube.png
spotify.png
twitter.png
pinterest.png