15 maddede gıda israfını önlüyoruz

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütünün (FAO) raporuna göre bugün 820 milyonun üzerinde insan da kronik açlık çekerken, bizler her yıl neredeyse 1.3 milyar ton gıdayı israf ediyoruz. Üretilen gıdamızın 3te biri israf oluyor. Her yıl 250 km3 su, yenilmeyen ve yenilmeyecek gıdayı üretmek için kullanılıyormuş. Temiz suyumuzun %25’i kadarı. Tuz Gölü'nün hacminin 18 km3 olduğunu düşündürsek, her yıl 14 tane Tuz Gölü kadar suyu hiç yemeyeceğimiz gıda için israf ediyoruz.


İsraf, üretim yerinde, depo alanında, bize ulaşırken, hal ve pazarda ve evimizde olurken; biz bugün tüketici gözüyle sondan başa doğru neler yapabileceğimizi konuşacağız.


Gıda israfını önlemek için neler yapabiliriz?

  • 1) Planlı ve bilinçli alışveriş

İhtiyacını bil - Alışveriş yapmadan önce dolabına bak, liste yap, kabaca haftalık plan yap, sadece ihtiyacın kadar al. 10 tane elma yiyeceksen, 11 alma. Bir elmanın üretiminde 125 litre su harcanıyor. Bir elma deyip geçme.

  • 2) Kendini kandırma

Yemeyeceğini alma - Alınca yemiş olmuyorsun, yeni tatlar iyi ama trend diye alma. Kerevizi alınca, yemiş almıyorsun.

  • 3) Yerelinden yerel üreticiden al

Bize ulaşırken israf olmasını engellemek için en yakınında ve üreticiyi tanıyıp daha çok kıymet vermek için bildiğin üreticiden al.

  • 4) Balkon bahçeciliği yap

Ne kadar yakında üretim yapılırsa o kadar az israf. En yakın yer, senin evin. Balkon bahçeciliğini düşün. En azından mikro yeşillik yap.

  • 5) Sebzelerin miniklerini büyüt

Havucun, pancarın kökünü yiyip yeşillikleri atma, minikleri büyüt, onu da ye.


  • 6) Temiz dolap

Dolaplarını belirli aralıklarla temizle - Arkada kalanları, unuttuklarını öne al.


  • 7) Açık dolap

Dolaplarını kapatma - Açık raf sistemi, içi görünen kavanozlarla fazlasını almaktan kaçın.


  • 8) FIFO

Aynı sebze meyveden önce gireni önce tüket. Farklı olanlardan önce bozulanı önce ye.

  • 9) Nasıl saklayacağını bil

Saklama yöntemlerini öğren. Olgunlaştırmayı bil ki bazen olgunlaştırma. Patatesi, soğansız, kuru ve karanlıkta bırak. Olgunlaşmış avokadoyu kırmızı meyvelerden uzak tut.

  • 10) Alışveriş grubu

Arkadaşlarınla birlikte al, fazlasını ver - 1 kg lahana yiyemem diyorsan, yarısını arkadaşına ver.

  • 11) Fazlasını değerlendir

Turşula, sirkele, çorbala, smoothiele, pürele, kurut, baharatla, dondur. Yemeğin fazlasını bozulmadan buzluğa at. Lahananın fazlasını turşu yap. Elmanın fazlasını sirke yap.


  • 12) Hemen gözden çıkarma

Bayat ekmekleri tavada sade yağla çevir çorbaya at.

  • 13) Bir şans daha ver

Kabuklar, saplar, çekirdekler çöp değil. Soyma, fırçala. Turşula, sirkele, çorbala, smoothiele, pürele, kurut, baharatla, cipsle. Soğan, sarımsak, lahana kabuklarından sebze çorbası yap. Limon kabuklarından temizlik sirkesi, karpuz kabuklarından karpuz kabuğu turşusu, kavun çekirdeklerinden sübye, maydanoz saplarından maydanoz sapı çorbası yap.

  • 14) Doğayla paylaş

Çekirdekleri yani tohumları doğaya gönder. Bakarsın meyve ağacın çıkar. Olmazsa da toprağı zenginleştirir ya da hayvanlara yem yaparsın. Evde kompost yap, atığını nitelikli toprağa çevir.


  • 15) Aktif yurttaş ol

Yerel yönetiminden, merkezi hükümetinden talep et. Kompost alanı talep et, Yerel üretici pazarı talep et, ekolojik dükkan talep et, yerel üreticiye vergi indirimi talep et.


Detaylı tarif ve yazılar için Çöpsüz Mutfak adımlarını inceleyebilirsiniz.


Söyleme, yap. Hadi.

Sevgiler,

Utku

@kentteekolojikhayat